Właśnie byłem w muzeum / na wystawie

[marcin]

Muzeum Piśmiennictwa i Muzyki Kaszubsko-Pomorskiej w Wejherowie

Pod tą nieco przydługą nazwą kryje się muzeum prezentujące kulturę i zwyczaje kaszubskie, a także - i to było dla mnie najciekawsze - historię Kaszub i Pomorza z perspektywy Kaszubów. Muszę powiedzieć, że wyszło to bardzo niestandardowo, a nawet nieco kontrowersyjnie, bowiem jesteśmy wszyscy przyzwyczajeni do prezentowania historii z polskiej perspektywy, a tutaj jest to zupełnie inaczej. Ot na przykład Pomorze wytrwało odpierało ataki niejakiego Krzywoustego, w końcu jednak mu uległo (jesteśmy raczej przyzwyczajeni do narracji "Krzywousty przyłączył Pomorze do Polski"). Rozbiory nie są przedstawione w tonie tragedii narodowej (którą przecież były), a po prostu ot, król pruski chciał sobie rozszerzyć swoje terytorium (a Kaszubi to jakby obserwują z boku). I tak dalej. Muszę powiedzieć, że niezbyt podobało mi się takie przedstawienie historii ale może to kwestia zbytniego przyzwyczajenia do polskiej perspektywy (no ale jaka ma być? niemiecka?). Jestem ciekaw waszej opinii

Dodatkowo w muzeum jest wystawa czasowa "Jak Rusce przeszle" (to w kaszubskim) o Armii Czerwonej w 1945, a ściślej rzecz ujmując o wspomnieniach Kaszubów z tego okresu. Gdyby nie tragiczny kontekst, to niektóre fragmenty można by odebrać wręcz humorystycznie.

Dodam jeszcze, że było to ostatnie muzeum odwiedzone przez mnie w 2025 roku, a dokładnie 30 grudnia.

Muzeum mieści się w pięknym pałacyku Przebendowskich



Fragment historii Kaszub





I fragment wystawy czasowej (na górze kaszubski, poniżej polski)

[marcin]

Muzeum Diecezjalne w Pelplinie

Pierwsze muzeum odwiedzone w 2026 roku, dokładnie 2 stycznia
Muzea Diecezjalne mają często bardzo ciekawe, unikalne zbiory - i tak np. Muzeum Diecezjalne w Siedlcach na jedynego w Polsce El Greco, Archidiecezjalne w Warszawie na dużą kolekcję Beksińskiego, z kolei w Lublinie i Kołobrzegu mieszczą się w wysokich wieżach - i są to najlepsze punkty widokowe w tych miastach.

Muzeum Diecezjalne w Pelplinie może pochwalić się innym unikatem - Biblią Gutenberga. To najstarsza drukowana książka, wydrukowana w liczbie ok. 180 egzemplarzy, ale do naszych czasów dotrwało tylko 47, w tym 17 w edycji dwutomowej. W muzeum jest wielka mapa która pokazuje gdzie dziś znajdują się zachowane Biblie Gutenberga. W Polsce jest tylko jedna - właśnie w Pelplinie (edycja dwutomowa).

W muzeum wiele też można dowiedzieć się o dawnych technikach druku, sporo jest o samej księdze no i sporo sztuki sakralnej. Muzeum jest wspaniałym uzupełnieniem znajdującej się obok potężnej średniowiecznej gotyckiej katedry (wrzucałem fotki w temacie o podróżach).

[marcin]

Muzeum Narodowe w Gdańsku
Gmach Główny - Oddział Sztuki Dawnej

"Pobożni i cnotliwi. Dawni gdańszczanie w zwierciadle sztuki" (wystawa stała)
"Hans Memling. ULTIMUM IUDICIUM" (wystawa czasowa)

Ponowna wizyta po wielu latach. Główny oddział MNG mieści się na Dolnym Mieście, jest to rzut kamieniem od głównego deptaka w Gdańsku ale na Dolne Miasto mało kto się zapuszcza, a szkoda, bo samo muzeum ma przepiękną lokalizację, w dawnym klasztorze.
Obecnie całkowicie zmieniono tutaj wystawę stałą - teraz eksponowana jest trzyczęściowa wystawa stała "Pobożni i cnotliwi. Dawni gdańszczanie w zwierciadle sztuki". Te trzy części to "Kościół - Miasto - Dom", a zatem najpierw mamy sztukę religijną (odpowiednik Galerii Sztuki Średniowiecznej w innych miastach), potem sztukę i rzemiosło związane z działalnością publiczną i wreszcie przedmioty zapełniające dawne prywatne bogate gdańskie domy.

Obecnie nie ma głównego eksponatu - słynnego tryptyku Hansa Memlinga, porównywalnego do tryptyku Boscha (jest w konserwacji). Jednak dla mnie nie była to wielka strata, bo już dwa razy go widziałem. Jest za to wideoinstalacja w reżyserii Lecha Majewskiego, dla którego była to okazja aby przypatrzeć się obrazowi z bliska kamerą (na co dzień to niemożliwe, bo obraz jest za szybą). Powstał zatem tryptyk wideo "Hans Memling. ULTIMUM IUDICIUM" (po jednej stronie Raj, po drugiej Ziemia/Sąd Ostateczny, po trzeciej Piekło). Do tego idealnie dobrana muzyka, inna dla każdej części



Korytarz główny, wyraźnie widać, że dawniej to był klasztor


Wideoinstalacja "Hans Memling. ULTIMUM IUDICIUM" Lecha Majewskiego


Kawałek dalej, na ul. Łąkowej, znajduje się akwarium w formie pomnika - na pamiątkę tego że kiedyś na Dolnym Mieście były tramwaje i zajezdnia

[Hebius]

A to już na Łąkowej tramwaje nie jeżdżą?

[marcin]

Od dawna, chyba już dobre 25 lat będzie jak zlikwidowano tam torowisko.

[Hebius]

Korzystałem w początkach lat 90. zeszłego wieku.

[marcin]

Tak mogło być, bo chyba jakoś do 1999 była tam linia.

[jazzik]

Muzeum Piśmiennictwa i Muzyki Kaszubsko-Pomorskiej w Wejherowie

Pod tą nieco przydługą nazwą kryje się muzeum prezentujące kulturę i zwyczaje kaszubskie, a także - i to było dla mnie najciekawsze - historię Kaszub i Pomorza z perspektywy Kaszubów. Muszę powiedzieć, że wyszło to bardzo niestandardowo, a nawet nieco kontrowersyjnie, bowiem jesteśmy wszyscy przyzwyczajeni do prezentowania historii z polskiej perspektywy, a tutaj jest to zupełnie inaczej. Ot na przykład Pomorze wytrwało odpierało ataki niejakiego Krzywoustego, w końcu jednak mu uległo (jesteśmy raczej przyzwyczajeni do narracji "Krzywousty przyłączył Pomorze do Polski"). Rozbiory nie są przedstawione w tonie tragedii narodowej (którą przecież były), a po prostu ot, król pruski chciał sobie rozszerzyć swoje terytorium (a Kaszubi to jakby obserwują z boku). I tak dalej. Muszę powiedzieć, że niezbyt podobało mi się takie przedstawienie historii ale może to kwestia zbytniego przyzwyczajenia do polskiej perspektywy (no ale jaka ma być? niemiecka?). Jestem ciekaw waszej opinii

Kaszubi, podobnie jak Warmiacy, czy Mazurzy, mają inną pamięć. Ze Ślązakami chyba jest podobnie, prawda?
Moja babcia jest autochtonką z Danzig. Jej ojciec był Kaszubem, ale z tej, jakby to powiedział, Kaczyński opcji niemieckiej i to wcale nie zakamuflowanym. Był niemieckim oficerem, zginął na froncie zachodnim. Jej starsza siostra i ciotka z dziećmi zginęły na Gustloffie.
Jak tu mogą być punkty spójne z pamięcią polską? No nie ma, bo jak to kiedyś powiedział mój mazurski dziadek, ojczym mamy, "Tutaj w zasadzie powinny być ulice "Zdobywców Westerplatte" i "Obrońców Monte Cassino"". Jednocześnie nie dziwię się oburzeniu wystawą "Nasi chłopcy" w tej prawdziwej Polsce, bo to właśnie wynika z różnic pamięci.

[marcin]

Tak, na Śląsku była podobnie pogmatwana historia. Ale jednak w naszych muzeach (np. Muzeum Śląskie w Katowicach, Muzeum Historii Katowic, Muzeum Górnośląskie w Bytomiu, Muzeum Powstań Śląskich w Świętochłowicach i tak dalej) to jednak perspektywa jest wyraźnie polska.

[marcin]

Muzeum Narodowe w Krakowie
(Gmach Główny)
"Galeria Sztuki Europejskiej" (wystawa stała)

11 stycznia odwiedziłem po raz kolejny MNK. Celem była nowa wystawa stała "Galeria Sztuki Europejskiej". Oczywiście najcenniejsze europejskie zbiory, na czele z Leonardem da Vinci i Rembrandtem, mieszczą się nie tutaj, tylko w innym oddziale MNK, w Muzeum Czartoryskich. Muzeum zresztą - chyba nauczone doświadczeniem - powiesiło kartki przy kasie w języku polskim i angielskim, że "Dama z łasiczką" to nie w tym oddziale

W ogóle powiem, bo chyba nie każdy wie, że Muzeum Narodowe w Krakowie jest największym muzeum w kraju, mają najwięcej eksponatów i oddziałów, więcej niż Muzeum Narodowe w Warszawie, drugie w kolejności. A przynajmniej tak twierdzi AI

Ale do rzeczy: Galeria Sztuki Europejskiej jest niewielka, ale PRZEPIĘKNA. Ciekawy jest układ, niespotykany w polskich muzeach: jest to układ chronologiczny odwrócony, a zatem zaczynamy od malarstwa i rzeźby XX wieku, a kończymy na wielu XIII. Odbywamy zatem swoistą podróż w czasie

Oglądamy zatem malarstwo, głównie włoskie i holenderskie/niderlandzkie (pięknie tu widać ten kontrast: ostre kontury i mnóstwo detali w holenderskim, natomiast miękkie sfumato we włoskim), są znane nazwiska (m.in. Bruegel, Cranach, Lotto, Veneziano). Kończymy natomiast na trzech pięknych hiszpańskich Madonnach w stylu romańskim. To piękne wczesnośredniowieczne rzeźby z królestw Kastylii czy Aragonii (unikaty w polskich zbiorach).

Przepiękna galeria! Bardzo polecam

[Hebius]

Ale te drzwi nie robią większego wrażenia.

[marcin]

No dobrze, to tu jeden z obrazów. Holenderski, i jego typowe cechy: oko do szczegółów i ostrość konturów



A tutaj inny. Co za mistrzostwo w sportretowaniu twarzy!

[marcin]

Centrum Historii Zajezdnia we Wrocławiu
"Wrocław 1945-2016"

Wystawa jest w budynku dawnej zajezdni tramwajowej. Opowiada o historii Wrocławia od 1945 do czasów współczesnych.

A w zasadzie to zaczynamy nieco wcześniej - muzeum zaczyna się od rekonstrukcji małomiasteczkowego mieszkania gdzieś na Kresach w czasach przedwojennych. Mieszkańcy żyją sobie spokojnie, nie przeczuwają, że za kilka lat wybuchnie wojna, a po niej zostaną przesiedleni do miasta Breslau, które stanie się polskie i zmieni nazwę na Wrocław.

Muzeum jest bardzo szczegółowe, opowiada o życiu codziennym, odbudowie Wrocławia, a także czasach nowszych - w szczególności bardzo dużo miejsca poświęcając katastrofalnej powodzi w 1997 roku, która była - paradoksalnie - czynnikiem bardzo spajającym społeczność Wrocławia. Są także wątki zdecydowanie mniej znane, np. epidemia ospy.

Zwiedzanie zabrało mi ponad 4 godziny. Bardzo ciekawe muzeum.

Obecnie teren wokół jest remontowany więc ciężko zrobić dobre zdjęcie:



Jeden z projektów odbudowy - tak miał wyglądać plac Grunwaldzki. Jak widać byłoby to coś bardzo podobnego do PKiN i terenów wokół w Warszawie.



Bardzo fajnie pokazano zmiany nazw ulic we Wrocławiu w formie tabliczek - te białe to czasy niemieckie, ciemnoniebieskie to PRL a niebiesko-czerwone to czasy dzisiejsze:

[Czarek90]

Centrum Historii Zajezdnia we Wrocławiu
"Wrocław 1945-2016"

Zwiedzanie zabrało mi ponad 4 godziny. Bardzo ciekawe muzeum.

Ostatnio tak przez 4 godziny (z przerwą na obiad) zwiedzałem Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie

[marcin]

Tam jeszcze nie dotarłem, na razie zwiedzam szczegółowo (z rozbiciem na kilka wizyt) Muzeum Narodowe w Warszawie.

Najdłużej jednym ciągiem - ponad 6 godzin - zabrało mi Muzeum Żydów Polskich Polin.

[marcin]

Czarek, a w ogóle to jak byłeś w MSN, to dlaczego nie ma tu wpisu, hę?
Byłoby fajnie jakbyś udzielał się też w czymś poza gejowszczyzną

[marcin]

Muzeum Pana Tadeusza we Wrocławiu

Pod koniec stycznia wybrałem się ponownie do Wrocławia, tydzień po zwiedzaniu Centrum Historii Zajezdnia.

Na pierwszy ogień poszło Muzeum Pana Tadeusza, dosyć podobne w formie do warszawskiego Muzeum Literatury im. Adama Mickiewicza, które zwiedzałem całkiem niedawno. To wrocławskie jest jednak dużo lepsze: głównym eksponatem jest rękopis Pana Tadeusza, ale jest też bardzo dobra wystawa o samym Mickiewiczu, jego podróżach i genezie Pana Tadeusza. Szczegółowo przedstawiono tło powieści: jest bardzo dużo o polskiej szlachcie, jej zwyczajach, funkcjach (typu wojski czy podkomorzy - występują wszak w Panu Tadeuszu!).

Na koniec jednak muzeum zepsuło dobre wrażenie: po bardzo dobrej wystawie o Panu Tadeuszu mamy wystawę o Różewiczu (no ok, w końcu też literatura), ale potem jest duża wystawa (stała, to nie jest wystawa czasowa) o Bartoszewskim, Nowaku-Jezioranskim i ogólnie PRL-u. No na litość, może i te postacie zasługują na wystawę w muzeum ale czy naprawdę w Muzeum Pana Tadeusza?

Nie byłbym sobą jakbym nie zapytał o to pani w muzeum. Poprosiłem aby mi wyjaśniła co Bartoszewski ma wspólnego z Panem Tadeuszem. Pani na to że chodzi o to że obaj panowie mieli różne ciekawe zbiory i przekazali je do Ossolineum. I ta wystawa to taka forma uhonorowania przez Ossolineum. No ok...

Tę część muzeum przeleciałem bez większego zainteresowania bo ja idę do muzeum z konkretnym nastawieniem - a tutaj, co oczywiste, nastawiłem się na Mickiewicza. Zresztą czuję już trochę przesyt wystawami na temat PRL w polskich muzeach. No matko ilez można czytać o stanie wojennym i obowiązkowo z włączonym telewizorkiem z Jaruzelskim

No ale część o Panu Tadeuszu naprawdę świetna!

[Czarek90]

Czarek, a w ogóle to jak byłeś w MSN, to dlaczego nie ma tu wpisu, hę?
Byłoby fajnie jakbyś udzielał się też w czymś poza gejowszczyzną

Wiesz co, mam ostatnio problem z zapisywaniem refleksji czy to z wizyt muzealnych, czy kinowych, teatralnych itd. Albo zostają w głowie i we mnie, ewentualnie pokrótce się gdzieś werbalizują bezpośrednio w rozmowie. Ale postaram się poprawić i dzielić nimi również tutaj!

Co do MSN w Warszawie, gdybym odkrył wcześniej, że tam też jest czytelnia na I piętrze, to spędziłbym w nim jeszcze więcej czasu Choć już te 4 godziny były w pewnym momencie obciążające "poznawczo", już chciało się przerwy, mimo że przerwę na obiad w trakcie zwiedzania też sobie zrobiliśmy. Wiadomo, wielość i różnorodność bodźców wizualnych, dźwiękowych, tekstowych itp. – w pewnym momencie człowiek przestaje je refleksyjnie przyswajać. Niemniej samo Muzeum, jego przestrzeń, i te wystawy, na których akurat byliśmy, polecam. I jak znów wylądujemy w Warszawie, na pewno odwiedzę.

[marcin]

A tam jest już w tej chwili jakaś wystawa stała czy tylko czasowe?

[żmij]

Jak będzie cieplej, to chcę wyskoczyć do Łowicza - wygląda na to, że tam jest bardzo obiecujące muzeum z wystawami sztuki baroku, o etnografii i historii regionu czy z izbą pamięci Żydów.
http://muzeumlowicz.pl/stale/